• BENVIDOS Ó BLOG DE RAFA QUINTÍA

  • SOBRE O AUTOR

  • © Fotografías blog: Rafa Quintía

  • A LINGUAXE DAS CAMPÁS. ETNOGRAFÍA DOS SINOS

  • MARIÑA: DE DEUSA A SANTA

  • MONTE DAS CROAS: ANTROPOLOXÍA DUN CASTRO

  • ANÁLISE ESTRUTURAL E SIMBÓLICA DO MITO DA MOURA

  • LA HISTORIA DE GALICIA EN 50 LUGARES

  • USO SIMBÓLICO DO CUARZO NA CULTURA GALEGA. Aspectos etnográficos e arqueolóxicos

  • PATRIMONIO INMATERIAL DE SAN MARTIÑO DE SALCEDO

  • ALICORNIO. O PODER DO CORNO DE UNICORNIO NA MEDICINA TRADICIONAL GALEGA

  • A NOSA SEÑORA DA LANZADA. Estudio antropológico de un santuario costero.

  • PARA CANTAR VEÑO EU! Unha viaxe pola cultura musical galega da man dos Chichisos

  • DE VELLO, GAITEIRO! Biografía do grupo de música tradicional Os Chichisos

  • DEUSES, MITOS E RITOS DO MONTE DO SEIXO. Unha proposta interpretativa en clave céltica.

  • Á SOMBRA DE BOUZA PANDA. Poemario de trincheira e maldizer

  • MADAMAS E GALÁNS. HISTORIA DO ENTROIDO DE COBRES

  • MUÍÑOS, A MEMORIA DA AUGA.

  • Documental “SETE CAMIÑOS. ENCRUCILLADA DO TEMPO”

  • Documental “COMUNEIROS. Cen anos de vida e loita polo monte de Salcedo”

  • Documental “Monte do Seixo. A Montaña Máxica”.

  • Curtametraxe documental “NOITE DE REIS COS CHICHISOS”

  • A PEDRA DO FUNDAMENTO

  • “FEITO NA CASA”

  • “FOL DE VELENO. Anuario de Antropoloxía e Historia de Galiza”. Nº6

  • “FOL DE VELENO. Anuario de Antropoloxía e Historia de Galiza”. Nº5

  • “FOL DE VELENO. Anuario de Antropoloxía e Historia de Galiza”. Nº4

  • “FOL DE VELENO. Anuario de Antropoloxía e Historia de Galiza”. Nº3

  • “FOL DE VELENO. Anuario de Antropoloxía e Historia de Galiza”. Nº2

  • “FOL DE VELENO. Revista de Etnografía e Historia de Galiza”. Nº1

  • ALBIÓN GALAICA

  • “GALICIA ENCANTADA: O país das mil e unha marabillas”

  • “OS MOUROS E AS MOURAS: MÁXICOS ENIGMÁTICOS DA MITOLOXÍA POPULAR”. Actas das V Xornadas de literartura de tradición oral.

  • POEMARIO DOS GAFOS. Obra colectiva.

  • CATÁLOGO-GUÍA do Espazo Natural e Arqueolóxico dos Sete Camiños

  • AS PONTES DE PONTEVEDRA. Libro da exposición do mesmo nome. (Obra colectiva)

  • ATAS DAS JORNADAS DA LITERATURA GALAICO-PORTUGUESA 2012-2014

  • ACTAS DAS II XORNADAS SOBRE O ENTROIDO DE GALIZA

  • ACTAS DAS I XORNADAS SOBRE O ENTROIDO DE GALIZA

  • ENTRADAS POR ORDE CRONOLÓXICA

  • CONTADOR

    • 117,303 hits
  • Follow Á Sombra de Bouza Panda on WordPress.com

UN LIMIAR PARA “PETRÓGLIFOS DO ALTO TÁMEGA” DE BRUNO RÚA

img_20170106_163049

Acaba de publicarse o libro “Pétróglifos do Alto Támega”, de Bruno Rúa. Unha estupenda guía sobre a arte rupestre desta comarca ourensá que tiven o gusto de prologar e que recomendo a todo aquel interesado no noso patrimonio e, en concreto, nos petróglifos galegos. Aquí deixo o limiar do libro para quen estea interesado en afondar algo máis sobre os contidos da obra.

 

LIMIAR

Coñecín a Bruno Rúa hai uns anos por mor dos traballos que dende a Sociedade Antropolóxica Galega (SAGA) desenvolvemos por terras do Támega, entre eles o proxecto “Alto Támega: accións na paisaxe patrimonial” no que colaboramos co departamento de Historia, Arte e Xeografía da Universidade de Vigo. Foi o meu colega e secretario da SAGA Miguel Losada —que por aquelas datas (2011) viña de descubrir o fabuloso petróglifo das Covas ou Ferradas, en Vences—  quen me amosou a Guía Arqueolóxica do Alto Támega de Bruno e quen un tempo despois nos presentaría persoalmente. Lembro que, xa por entón, o seu traballo me pareceu digno de eloxio, tanto polo seu rigor técnico como pola dedicación posta na elaboración daquela obra. Hoxe en día, podo comprobar con ledicia como esa dedicación e rigor non só non decreceu senón que se viu incrementada como resultado dos anos de estudo e de entrega a prol da divulgación do noso patrimonio cultural.

É por iso que é para min unha honra facer o limiar deste novo traballo seu, onde realiza un magnífico inventario de perto de 240 petróglifos da comarca do Támega, a meirande parte deles descoñecidos non só para a cidadanía en xeral senón para o mundo académico en particular, e co plus de que un grande número destes “novos” gravados foron descubertos polo propio Bruno durante os últimos doce anos de incansable traballo de campo.

Os petróglifos prehistóricos de Galicia son unha das manifestacións culturais máis importantes e representativas do noso patrimonio arqueolóxico. Estes gravados, malia seren BIC —Ben de Interese Cultural— e contaren en teoría coa maior das proteccións legais, atópanse seriamente ameazados e nun estado xeral de abandono. Pero o valor da nosa arte rupestre vai máis alá do seu carácter histórico pois os petróglifos galegos son xeradores de contidos simbólicos e inmateriais que, sustentados nun proceso dinámico de creación de patrimonio oral de base mítica e lendaria, serviron para construír toda unha dialéctica cultural entre a comunidade humana do lugar e o seu legado arqueolóxico. Os petroglifos galegos convertéronse ademais nun dos sinais de identidade galega máis senlleiros e poderosos cultural e iconograficamente falando. Velaí o valor da nosa arte rupestre e o interese de traballos coma o de Bruno que supoñen un paso máis na dignificación e coñecemento donoso patrimonio cultural.

As terras do Támega, malia ser un dos lugares máis ricos e interesantes de Galicia en canto á súa diversidade de restos arqueolóxicos, son unha gran descoñecida para moitos investigadores do país. Campos como o da arte rupestre, que se cría que escaseaba no interior de Galicia, apenas foron tocados. Por iso, traballos como o de Bruno cobran aínda máis valor, pois non só axudan a abrir novos temas de estudo senón que achegan unha valiosa información e soporte para futuros traballos nestas comarcas.

Algúns destes gravados xa os coñecía por visitas á zona, por referencias da  guía de Bruno anteriormente citada ou polos sempre interesantes traballos do meu amigo Miguel Losada[1], pero a maior parte deles eran descoñecidos para min, de aí o meu agradecemento ao autor desta obra que estamos a presentar por telos dado a coñecer.

Pero o traballo de Bruno Rúa ten aínda un valor maior: dá a coñecer novos motivos que enriquecen a panoplia simbólica da nosa arte rupestre. Os petróglifos do Támega que Bruno compendia na súa nova guía ofrecen novas modalidades estilísticas que fan, se cabe, aínda máis valioso o mundo dos petróglifos galegos obrigando, necesariamente, a  abrir a óptica de estudo e, por suposto, a incrementar as áreas de prospección e investigación cara ao interior de Galicia.

En conclusión, o libro que nos ofrece o investigador Bruno Rúa é unha completa e minuciosa guía sobre os petróglifos do Támega que satisfará todas as expectativas de calquera amante da nosa arte rupestre. Nela atopará unha interesante introdución ás tipoloxías dos gravados e aos  diferentes soportes, así como achegas a posibles interpretacións desta milenaria linguaxe labrada na pedra. Ademais inclúe unhas excelentes reproducións dos deseños de cada un dos petróglifos, froito dun detallado e laborioso traballo, e tamén a súa descrición, localización e cordeadas xeográficas para facilitar a súa visita e estudo a todo aquel que estea interesado.

Sen lugar a dúbidas un traballo destinado a converterse nunha obra de referencia para coñecer o patrimonio arqueolóxico —neste caso a arte rupestre— destas comarcas bañadas polo río Támega que tan rico pasado atesouran. Gocen, pois, da súa lectura e descubran estas xoias do noso patrimonio da man de quen mellor as coñece: Bruno Rúa.

 

Rafael Quintía Pereira

Antropólogo

[1] Losada, M. (2013). “O Petróglifo das Cuncas ou as Ferradas: the Yorkshire connection”. Caderno de campo, nº7. Sociedade Antropolóxica Galega.

Losada, M. (2014).“Os petróglifos de Sandín e o camiño do sol ou o porqué dos cadelos que corren atrás dos carros”. Caderno de campo, nº10. Sociedade Antropolóxica Galega.

 

Advertisements

2 Respostas

  1. Rafael, son Xesús Pisón. Nunha ocasión contactei contigo, mais debín extraviar os teus datos. Podes darme o teu correo, por favor? Moitas grazas. Un saúdo. Xesús.

Deixar unha resposta

introduce os teu datos ou preme nunha das iconas:

Logotipo de WordPress.com

Estás a comentar desde a túa conta de WordPress.com. Sair / Cambiar )

Twitter picture

Estás a comentar desde a túa conta de Twitter. Sair / Cambiar )

Facebook photo

Estás a comentar desde a túa conta de Facebook. Sair / Cambiar )

Google+ photo

Estás a comentar desde a túa conta de Google+. Sair / Cambiar )

Conectando a %s

%d bloggers like this: