PRESENTACIÓN EN MARÍN DO MEU LIBRO “ANÁLISE ESTRUTURAL E SIMBÓLICA DO MITO DA MOURA”

Este venres 18 ás 20h estaremos no Museo Manuel Torres de Marín presentando o meu traballo “Análise estrutural  e simbólica do mito da Moura”. O meu agradecemento aos amigos de Queremos Galego Marín por terme convidado a este acto. Alí nos vemos.

14922272_1132935070109435_2316310824470852629_n

 

img-20161103-wa0002

img-20161115-wa0001

img-20161115-wa0002

“MEU PONTEVEDRA”, CASTELAO VOLTA A SALCEDO

14906931_1427446303951162_7570385914939209852_n

Unha experiencia única para non perderse e que teño o gusto de guiar. Damos vida a Castelao, e da súa man e da de diferentes personaxes que irán saíndo ao noso encontro percorremos a historia e o patrimonio das parroquias de Campolongo e de Salcedo rememorando aqueles paseos que o ilustre Castelao daba pola parroquia de San Martiño e o monte de Matalobos.

Un roteiro didáctico coordinado por A Citania Arqueoloxía e teatralizado pola compañía de teatro Escuadra 17. Unha actividde do programa Ano Castelao, organizada pola asociación de veciño Salcedo Norte coa colaboración da Deputación de Pontevedra e da Comunidade de Montes de Salcedo.

Se queredes coñecer dun xeito diferente algún dos episodios máis importantes da nosa historia acontecidos nos últimos 200 anos, se queredes descubrir o patrimonio inmaterial, arqueolóxico e artístico de Salcedo e ter a oportunidade de falar e pasear ao abeiro da lembranza de Castelao esta é a vosa oportunidade.

SÁBADO 12 DE NOVEMBRO E DOMINGO 20 DE NOVEMBRO.

 

 

CRÓNICA DAS “I XORNADAS SOBRE ANTROPOLOXÍA” DA SAGA

Remataron as I Xornadas sobre Antropoloxía organizadas pola Sociedade Antropolóxica Galega coa colaboración do Concello de Pontevedra (concellería de Cultura) e non podemos estar máis satisfeitos. Uns conferenciantes de luxo, un programa que espertou moito interese e unha afluencia de público máis que xenerosa. O balance foi moi positivo e anímanos a seguir traballando nesta liña para que o vindeiro ano estas xornadas teñan a continuidade que se merecen e demanda toda a xente interesada na antropoloxía.

img-20161102-wa0002

Dous días de cine etnográfico, dous días de conferencias e como colofón das xornadas o domingo a visita guiada aos petróglifos de Tourón a cargo de Buenaventura Aparicio Casado,

15002502_1152267278156172_2070182652112460144_o

a quen aproveitamos no día de clausura para facer Socio Honorífico da SAGA en recoñecemento a todo o seu traballo a prol da instigación e da divulgación da Antropoloxía e a historia de Galicia.

dsc00760

15027526_1355330581166773_4264349151887745748_n

Puidemos gozar do marabilloso documentario “Em companhia da morte” e debater cos seus autores Vanesa Vilaverde, Eduardo Sanches e João Varela.

img_20161102_200925

Desfrutamos tamén do documentario “Terra das marabillas” no que tiven a  sorte de traballar con Ana Lois.

14890411_10207420177893630_8171018466470195675_o

Coñecemos tamén o proxecto audiovisual sobre medicina galega “Palabras secretas” da xornalista Ana Lois, que por motivos de forza maior non puido estar presente.

Félix Castro achegouno ao mundo dos encantos, grimorios e ciprianillos.

img_20161104_185407

Buenaventura Aparicio ilustrounos sobre a pegada que os canteiros e os cazatesouros deixaron nos nosos petróglifos.

15002290_1353387558027742_5096487522632012991_o

img_20161104_204049

O antropólogo Carlos Víctor Rodríguez descubriunos o mundo dos tarahumaras de México.

14976509_1152264054823161_6061642073161770936_o

E Marcial Gondar deunos unha lección maxistral sobre a norte en Galicia.

15000711_1152264058156494_4368308650507767806_o

marcial

Finalizamos as xornadas viaxando ás estepas e á tundra de Siberia da man da antropóloga toledana e experta en pobos siberianos Carmen Arnau Muro.

dsc00759

14991422_1064284673669990_3431621060850688898_o

Todo un luxo de semana e unha ocasión marabillosa para aprender moitas cousas e intercambiar opinión e debater con todos os amigos que se achegaron a este evento.

dsc00756

O noso agradecemento a todos os que participaron nestas xornadas e a todo o público que durante todos os días encheu a sala da Casa da Luz de Pontevedra. Moitas grazas tamén á concelleira de cultura do concello de Pontevedra Anxos Riveiro polo seu apoio e ao alcalde de Ponte Caldelas André Díaz por facilitarnos a visita ao centro de interpretación do Parque Arqueolóxico de Tourón. Vémonos para o vindeiro ano falando das cousas das que nos gustan falar e das que tanta falta fai que se fale.

o-alen-protagoniza-as-i-xornadas-de-antropoloxia_pagina_1

os-pastequeiros-abrian-as-igrexas-de-tomeza-e-bertola-e-facian-ritos-a-noite_pagina_1

os-pastequeiros-abrian-as-igrexas-de-tomeza-e-bertola-e-facian-ritos-a-noite_pagina_2

antropologia-en-a-verdura__pagina_1

antropologia-en-a-verdura__pagina_2

img-20161105-wa0000

unas-jornadas-sobre-los-intermediarios-del-mas-alla-faro-de-vigo

I XORNADAS DE ANTROPOLOXÍA DA SAGA

Xa son unha realidade, as  I Xornadas de Antropoloxía organizadas pola Sociedade Antropolóxica Galega (SAGA) coa colaboración do Concello de Pontevedra e da súa Concellería de Cultura.  Nesta 1ª edición dedicadas a algo tan enraizado na nosa cultura como os intermediarios do alén. Mitoloxía, etnomedicina, o mundo da morte e as tradicións chamánicas doutros pobos da terra. Unhas xornadas para non perderse todos aqueles interesados na antropoloxía e, ademais, con invitados de luxo. Estades todos convidados.

cartaz-antropologia-i

 

programa-antropologia-1programa-antropologia-2

PRESENTACIÓN EN LUGO DO LIBRO “ANÁLISE ESTRUTURAL E SIMBÓLICA DO MITO DA MOURA”

14753268_10211107549227378_5630181226973314020_o

Este luns 24 de outubro ás 19.30h no Bico de Grao (Lugo) presentaremos o meu libro “Análise estrutural e simbólica do mito da Moura”. Terei a sorte de estar acompañado polo companeiro da SAGA Miguel Losada. O meu agradecemento ao Bico de Grao e  a Xosé Manuel Seixas pola organización do acto. Estades todos convidados.

ACTUALIZACIÓN DO POST: Fotos do acto. Moitas grazas a todo o público asistente e aos meus amigos de Xermade.

dsc_0107

dsc_0105

O VALOR INMATERIAL E IDENTITARIO DA ARTE RUPESTRE GALEGA

dsc_7135

O patrimonio galego en xeral e a arte rupestre en particular é un catalizador de ideoloxía cultural de primeira magnitude. Ao redor dos nosos petróglifos o pobo foi construíndo ao longo do tempo un discurso popular e propio que reflicte non só parte da súa cosmovisión e da súa forma de estar no mundo senón tamén toda unha forma de artellar o seu territorio dende unha clave simbólica e mítica e, en definitiva, unha valiosa mostra de construción cultural da paisaxe e de discurso “histórico” para dar sentido a un pasado descoñecido. A interpretación que o pobo —dende unha perspectiva tradicional— fai destes restos patrimoniais do pasado constitúe a nosa verdadeira mirada autóctona do patrimonio, a nosa visión popular do noso propio pasado e como tal está cargada dun valor incalculable á hora de entender e de estudar unha parte substancial da nosa cultura.

dsc_3563

Os petróglifos galegos son xeradores de contidos simbólicos e inmateriais que, sustentados nun proceso dinámico de creación de patrimonio oral de base mítica e lendaria, construíron toda unha dialéctica cultural entre a comunidade humana do lugar e o seu legado arqueolóxico. Ademais, o discurso popular dos mouros e das mouras tan vencellado a estes enclaves rupestres serviu para definir a propia identidade do pobo a través dun proceso de alteridade que xira en torno á idea da mítica mourindade.

dsc_7130

Xa que logo, os petroglifos galegos, como acontece con outro tipo de xacementos, son lenzos sobre os que se construíron crenzas, historias e relatos transmitidos oralmente de xeración en xeración. Son o soporte sobre o que pivota parte da identidade do pobo, ben como referentes históricos e míticos dun pasado impreciso e escuro, ben como espello no que se reflicte a personalidade do pobo a través, como dixemos,  dun proceso de construcción identitaria por alteridade e onde os mouros —habitantes e construtores destes espazos— xogan un papel principal.

dsc_0083

Esta paisaxe rupestre e insculturada pola man do home prehistórico foi co paso dos séculos reinterpretada simbolicamente dando lugar a unha rica e marabillosa literatura oral. A protección do noso patrimonio inmaterial non se entende se non vai parella á protección do patrimonio inmaterial e viceversa. Unha lenda, un rito, unha tradición sen a existencia da pedra, do monte, da fonte, do río ou do elemento natural ou material ao que vai asociada perdería todo o seu sentido e significación cultural dentro da comunidade social na que se produce. A perda do soporte tanxible —neste caso os petróglifos— ao abeiro do cal se desplega toda a nosa riqueza inmaterial supón a desaparición irreversible dese patrimonio inmaterial.

dsc_7304

Pero a arte rupestre non só atesoura un rico e valioso patrimonio inmaterial e constitúe unha valiosa mostra de construción cultural da paisaxe, senón que os petroglifos galegos convertéronse, porque así o quixemos como pobo, nun dos sinais de identidade galega máis senlleiros e poderosos cultural e iconograficamente falando. O repertorio de insculturas xeométricas e figurativas galegas —sen ningunha dúbida, dos máis representativos de Europa— son utilizados dende hai case un século como elemento identificativo dos galegos, empregados reiterativamente como anagramas de empresas, asociacións, partidos, institucións… como elementos decorativos, como amuletos, en tatuaxes, como forma de comunicar o que somos, restablecéndose, deste xeito, un novo nexo de unión entre ese pasado simbólico descoñecido e un presente que o dota de novos significados e usos. Hoxe en día, os galegos como hai 4.000 anos, seguimos emocionalmente conectados á nosa arte rupestre, ela represéntanos e ela fal de como fumos e de como somos. Velía o poder e o valor cultural da nosa arte rupestre.

dsc_2677

POLA DECLARACIÓN DE PATRIMONIO DA HUMANIDADE PARA A ARTE RUPESTRE GALEGA

14633303_1320807571285741_5098353487209842761_o

Unha parte considerable dos gravados rupestres existentes en Galicia —moitos deles declarados Bens de Interese Cultural (BIC)— corren un grave risco, non só de deterioro, senón de desaparición, diante do incumprimento da normativa  —Lei do Patrimonio Cultural— por parte das administracións que teñen a obriga e a responsabilidade de velar pola súa conservación.

Durante as últimas décadas moitas voces se alzaron para denunciar esta situación pero os resultados efectivos desta denuncia non logran callar nas esferas que teñen a potestade de solucionar a situación dunha das nosas formas de expresión cultural máis antigas e senlleiras.

Ante esta alarmante situación, o venres 7 de outubro o  historiador Buenaventura Aparicio Casado, o arqueólogo Antonio de la Peña Santos e un servidor —o antropólogo Rafael Quintía Pereira— comparecimos  nunha rolda de prensa celebrada  ás 12:30 horas na Casa da Luz (Pontevedra)  para informar á opinión pública desta lamentable situación e da solicitude cursada para que a Xunta inicie xa os trámites para que a arte rupestre galega acade a declaración de Patrimonio da Humanidade, única figura que garantizaría a conservación e posta en valor dos noso petróglifos.  Estas reivindicacións concrétanse nun MANIFESTO conxunto que achego a continuación, non sen antes lembrar  que esta é unha acción que require do apoio e esforzo conxunto de todos.

Por iso, dende esta humilde plataforma, fago un chamamento a todos os colectivos, profesionais, institucións académicas e particulares amantes da nosa cultura a que, á marxe de ideoloxías, credos, dogmas ou paradigmas persoais, se sumen a esta reivindicación, a que entre todos formemos unha grande onda que nos leve a que a Xunta de Galicia e os concellos asuman a súa responsabilidade de protexer, conservar, investigar e divulgar a nosa arte rupestre, e que entre todos podamos conseguir a merecida e necesaria declaración de Patrimonio da Humanidade para a Arte Rupestre Galaica.  Non imos deternos e estamos dispostos a chegar ata a última instancia. Polo de pronto anunciamos xa que imos pór en marcha unha campaña  en change.org para sumar apoios a esta iniciativa e acadar o fin buscado que non é outro que a conservación e defensa do noso patrimonio cultural, un patrimonio que polo seu valor é de por si xa un patrimonio de toda a Humanidade.

14543708_1320807234619108_2143259994171838300_o

 

informe-sobre-el-estado-da-arte-rupestre

%d bloggers like this: